۳۲۸ هزار سالمند در جمعیت کرمان
در حال حاضر ۳۲۸ هزار سالمند در استان کرمان زندگی میکنند که معادل ۳.۲ درصد از کل جمعیت سالمند کشور است. درحالیکه پیشبینی میشود سهم سالمندان از جمعیت استان تا سال ۱۴۱۰ به ۱۵ درصد برسد، خالی ماندن بخش عمدهای از ظرفیت مراکز نگهداری، سیاستگذاران را به سمت تغییر رویکرد از «آسایشگاهداری» به سوی خدمات مراقبت در منزل، حمایتهای محلهمحور و مناسبسازی فضای شهری سوق داده است.
به گزارش کرماننو، مسئله سالمندی در ایران دیگر موضوعی مربوط به آینده نیست؛ اکنون ۱۰ میلیون و ۳۵۰ هزار نفر از جمعیت کشور بالای ۶۰ سال سن دارند و ۱۴ درصد جمعیت کشور را تشکیل میدهند. استان کرمان نیز همزمان با کل کشور، وارد فاز جدیدی از تحولات جمعیتی شده و میزبان ۳۲۸ هزار سالمند است.
بر اساس برآوردهای آماری، سهم سالمندان از جمعیت استان کرمان تا سال ۱۴۱۰ به حدود ۱۵ درصد خواهد رسید. این شتاب جمعیتی سبب شده است که مسئله اصلی در مدیریت سالمندی دیگر فقط افزایش تختهای نگهداری نباشد، بلکه چگونگی حفظ استقلال و حضور اجتماعی سالمندان به اولویت اصلی تبدیل شود.
ظرفیت خالی مراکز نگهداری؛ پیامد یک تغییر فرهنگی
بر اساس اعلام اداره کل بهزیستی استان کرمان، در حال حاضر تنها ۳۰ تا ۴۰ درصد ظرفیت مراکز نگهداری سالمندان در استان مورد استفاده قرار میگیرد و تختهای خالی در این مراکز وجود دارد.
این در حالی است که تعداد سالمندان رو به افزایش است، اما بسیاری از خانوادهها ترجیح میدهند سالمند خود را در خانه و در کنار خانواده نگهداری کنند. از سوی دیگر، هزینههای مراکز شبانهروزی و تفاوتهای فرهنگی، مانع از استقبال گسترده از آسایشگاهها شده است. همین موضوع باعث شده سیاست بهزیستی به سمت خدمات روزانه، مراقبت در منزل، خدمات سیار و حمایتهای محلهمحور حرکت کند.
بر اساس آمار موجود، هماکنون ۲۸ مرکز شبانهروزی و روزانه در استان فعالیت دارند که ۹ مرکز از این تعداد، به شکل آسایشگاهی اداره میشوند. همچنین ۹ خانه مراقبتی کوچک در کنار ۴ مرکز که به مدل خانههای حمایتی کوچک ارتقا یافتهاند، در حال خدمترسانی هستند. علاوه بر این، ۱۱ «بنیاد فرزانگان» در شهرستانهای بزرگ استان وظیفه آموزش، اطلاعرسانی و شناسایی چالشهای سالمندان را بر عهده دارند.
کرمان، پایلوت پروژه «شهر سالمند»
سالمندی فقط به حوزه مراقبت محدود نمیشود؛ شهرها نیز باید برای میزبانی از این جمعیت آماده شوند. در همین راستا، مدیرکل بهزیستی استان کرمان از اجرای فاز سوم پروژه «شهر سالمند» در کرمان خبر داده است.
در این طرح، مناسبسازی معابر، پیادهروها، حملونقل عمومی و فضاهای شهری برای تردد آسان سالمندان در اولویت قرار دارد. کارشناسان تأکید دارند که اگر زیرساختهای شهری با نیازهای سالمندان همسو نباشد، حتی افراد توانمند نیز به مرور از حضور فعال در جامعه باز خواهند ماند. هدف از این اقدامات، جلوگیری از انزوای سالمندان و تضمین زندگی مستقل آنها در جامعه است.